جواب مصنّف : كبرى باطل است . دليل : صغرى : اختلاف عبادت شرع ما با عبادت شرايع سابقه از نظر اجزاء و شرائط ، از قبيل اختلاف در مصاديق است . كبرى : اختلاف در مصاديق ، مضرّ به وحدت ماهيت نيست . نتيجه : پس اختلاف عبادت شرع ما با عبادت شرايع سابقه از نظر اجزاء و شرائط ، مضرّ به وحدت ماهيت نيست . توضيح صغرى : ماهيت صلوة ( مثلا ) در شرع ما و در شرايع سابقه يك چيز است . ما هو معراج المؤمن ، ما هو ناه عن الفحشاء و المنكر . ولى افراد اين ماهيت در شريعت ما با افراد اين ماهيت در شرايع سابقه فرق دارند . چنان‌كه در شرع ما نيز مصاديق صلوة بحسب حالات مكلّف از سفر و حضر و خوف و اضطرار و . . . تفاوت دارد با اينكه معناى صلوة در شرع ما واحد است . پس اختلاف مصاديق صلوة چنان‌كه در شرع واحد مضر به وحدت معناى صلوة نيست ، هكذا نسبت به شرايع مختلفه ، اختلاف مصاديق به حسب اجزاء و شرائط مضر به وحدت معناى آنها نيست . قوله : و امّا الثمرة . ثمرهء بحث : الفاظ عبادات كه بر لسان رسول اكرم صلّى اللّه عليه و إله جارى مىشود ، سه صورت دارد : 1 ) گاهى همراه با قرينه دالّه بر ارادهء معناى لغوى است . در اين صورت اين الفاظ ، حمل بر معناى لغوى مىشوند . 2 ) گاهى همراه با قرينه دالّه بر ارادهء معناى شرعى است . در اين صورت اين الفاظ ، حمل بر معناى شرعى مىشوند . 3 ) گاهى بدون قرينه است . در اين صورت بنابر عدم ثبوت حقيقت شرعيه ، اين الفاظ حمل بر معناى لغوى مىشوند ( على قول ) « 1 » و بنابر ثبوت حقيقت شرعيه ، اين

--> ( 1 ) - بنابر عدم ثبوت حقيقت شرعيه ، اين معانى مستحدثه لا اقلّ مجاز مشهور در زمان رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله مىباشند و اذا -